Ανάρτηση σφήνα. Πέθανε πλήρης ημερών εχθές Δευτέρα 19 Ιουνίου 2009 ο Γ. Παυλάκος. Πρόκειται για το άτομο στο οποίο είχε γίνει αναφορά στις αναρτήσεις περι εμφυλίου. Όπως είχαμε πει ο Παυλάκος ζούσε ακόμα και δεν είχε πεθάνει εδώ και χρόνια "αλκοολικός και γεμάτος τύψεις" όπως γραφόταν σε διάφορες ιστοσελίδες και Fora... Η κηδεία του θα τελεστεί στο Τζόπακα της Μάνης.
"Αν περνάς το Μαλέα ξέχνα το σπίτι σου." Έτσι έλεγαν στην αρχαιότητα για τον Καβομαλιά αφού η θάλασσα ήταν επικίνδυνη. Το "Λακωνίζειν" όμως δεν το πιάνει η ρήση αφού εκεί βρίσκεται η βάση του.
Διαμονή στο πιο γραφικό χωριό της περιοχής το Φοινίκι. Κοντά στη θάλασσα αλλά χωρίς τα άσχημα των παραθαλάσσιων περιοχών όπως η αφόρητη υγρασία και ζέστη.Θέα όλο ο κάμπος της Επιδαύρου Λιμηράς και η γειτονική Μάνη. (Κάντε κλικ στις φωτογραφίες για μεγέθυνση)
Φοινίκι Λακωνίας
Φοινίκι Λακωνίας. Η θέα μας φτιάχνει τη διάθεση.
Στο δρόμο προς τον Καβομαλιά.
Υποχρεωτική στάση στα γαλαζοπράσινα νερά του Αρχάγγελου Λακωνίας
Αρχάγγελος
Αρχάγγελος
Αρχάγγελος
Στο δρόμο μας συναντήσαμε Ερίφια.
Καβομαλιάς
Καβομαλιάς
Καβομαλιάς
Καστανιά Λακωνίας
Σε όποιον δεν αρέσουμε...
Δεν ξεκίνησα διακοπές αλλά ένα τριήμερο το χρειαζόμουν. Όπως όλοι. Καλές διακοπές και καλό καλοκαίρι σε όλους.
ΥΓ: Εντάξει δεν είμαι και ο blogger runocerose σε θέματα φωτογραφίας :P
Οι ΕΑΟΚ μετά το θάνατο του Κατσαρέα.
Αρχηγός Κυριάκος Κυριακόγκωνας.(καθήμενος)
Από αριστερά προς τα δεξιά:
Μπογέας,Παυλάκος,ΓουδήςΓερακάρης.
Τρίτο μέρος
ΟΙ ΑΛΛΟΔΑΠΟΙ ΜΑΧΗΤΕΣ
Στη Λακωνία δραστηριοποιήθηκαν πλην των Ελλήνων και κάποιοι ξένοι. Η αποκάλυψη της ταυτότητας τους αποτελεί μεγάλη έκπληξη.
Ο Ιταλός: Όσο παράδοξο και αν φανεί με το μέρος των ανταρτών δραστηριοποιήθηκε και ένας Ιταλός ονόματι Τζιοβάνι.Σκοτώθηκε μαχόμενος πάνω σε μια βελανιδιά στο Λίμπερδο.
Ο Μαύρος:Έδρασε κυρίως στον Ταύγετο όπου και προχώρησε στη σύσταση ομάδας. Πιθανότατα βρέθηκε στην Ελλάδα μαζί με τους Άγγλους. Τον "παρανόμιζαν" Μαύρο λόγω του ότι ήταν πολύ μελαχρινός. Εμφάνιζε τον εαυτό τους ως Ελληνοκύπριο με το όνομα Μιχαήλ Παπακώστας. Η αλήθεια είναι πως ήταν Τουρκοκύπριος με πραγματικό όνομα Μουσταφά Μεχμέτ Αλή του Μεχμέτ. Ακουγόταν πως πέρα από την αντίσταση ήταν άστατος χαρακτήρας και "μπλεγμένος" σε "γυναικοδουλειές".
Το '42 τον συνέλλαβαν στη Θούρια μαζί με την συναγωνίστρια του Σταυρούλα Κουρτσουνιώτη. Εκτελέστηκε έπειτα απο απο απόφαση του έκτακτου στρατοδικείου Τριπόλεως.
Άντρες και γυναίκες του ΕΑΜ/ΕΛΛΑΣ Λακωνίας το έτος 1946
ΤΑ ΜΕΓΑΛΑ ΟΝΟΜΑΤΑ
Ο περίφημος Παυλάκος. Γνωστός και ως κυρ Γιάννης.
ΠΑΥΛΑΚΟΣ ΓΙΑΝΝΗΣ
Χωρίς καμία αμφιβολία είναι το σημαντικότερο πρόσωπο της δεξιάς παράταξης ΣΕ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. Έδρασε καθ όλη τη διάρκεια του εμφυλίου. Ήταν ομαδάρχης των ΕΑΟΚ της Λακωνίας του Πάνου Κατσαρέα μαζί με το Γερακάρη.
Είναι το άτομο το οποίο μισήθηκε περισσότερο στον εμφύλιο. Ήταν ικανότατος μαχητής και δεινός σκοπευτής. Το όνομα του, η δράση του και οι μαχητικές του ικανότητες πήραν μυθικές διαστάσεις και από τις δύο πλευρές. Χαρακτηριστικά έλεγαν πως μπορούσε να πετύχει τρίχα που έπεφτε στον αέρα!! Άλλοι πάλι λένε (ακόμα και δεξιοί) πως σκότωνε για να δει έως που φτάνει το όπλο του!! Έχει κατηγορηθεί για πολλά εγκλήματα. Άτομα που τον γνωρίζουν καλά τα αρνούνται και τα χαρακτηρίζουν ως υπερβολές. Λέγεται πως συστάθηκε ομάδα ώστε να τον συλλάβουν ως εγκληματία πολέμου. Όταν έμαθε πως προσέγγισαν τη Μάνη βγήκε πρώτος να τους συναντήσει και τους φώναξε από το βουνό:"Ο Παυλάκος είμαι. Ελάτε να σας..." Δεν τόλμησαν να συνεχίσουν την καταδίωξη...
Οι υπερβολές για τον Παυλάκο συνεχίστηκαν και μετά τη λήξη του εμφυλίου. (έως και σήμερα) Πριν χρόνια ακουγόταν πως βρίσκεται σε ένα Πύργο στη Μάνη και πως σκοτώνει πτηνά προκειμένου να βλέπει αίμα. Άλλοι πως πέθανε αλκοολικός από τις τύψεις και πως τα παιδιά του άλλαξαν όνομα.
Με απόλυτη σιγουριά σας αναφέρω προσωπικά πως ο Παυλάκος ζει ακόμα και σήμερα, δεν είναι και δεν υπήρξε ποτέ αλκοολικός και όλα τα παραπάνω είναι ανοησίες. Επίσης γνωρίζω και άλλες λεπτομέρειες τις οποίες δεν κρίνω σκόπιμο να γράψω.
Το τι σημαίνει Παυλάκος θα ήθελα να το δούμε και από μια προσωπική εμπειρία.Κατά τη διάρκεια της θητείας μου μόλις λίγα χρόνια πριν έτυχε να βρεθώ με κάποιους Λάκωνες.Επρόκειτο για τους κλασσικούς ολιγομίλητους Λάκωνες και άτομα χαμηλών τόνων. Όλοι τους ήταν από τα λεγόμενα "ανταρτοχώρια" που είχαμε γράψει προηγουμένως και αριστεροί όπως ανέμενα. Κάποια στιγμή και προκειμένου να δω τις αντιδράσεις τους ανέφερα τον Παυλάκο κάπως αδιάφορα. Αυτομάτως κοκκίνισαν και μετά από λίγο ξέσπασαν...
Για τον Παυλάκο ακούστηκε και κάτι άλλο το οποίο αναφέρω επειδή ακούγεται από στόματα δεξιών. Πίσω από το θάνατο του Κατσαρέα βρίσκεται ο Παυλάκος προκειμένου να αναλάβει την ηγεσία της ΕΑΟΚ. Την άποψη αυτή δεν την θεωρώ πιθανή αλλά οφείλω να την καταθέσω.
Το τι ισχύει τελικά για τον Παυλάκο και αναφέρομαι στη δράση του, μάλλον δεν θα το μάθουμε ποτέ. Ακόμα και για τους αριστερούς πάντως είναι παραδεκτό πως το όνομα του τους γέμιζε με φόβο ενώ ουδείς αμφισβητεί τις πολεμικές του ικανότητες. Πλέον αποτελεί ιστορικό αλλά και μυθικό πρόσωπο και για τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές.
Στη φώτο που μας στέλνει ο κύριος Λεΐμονίτης βλέπουμε
δύο Σκαλιώτες με τον διοικητή των τεθωρακισμένων
Τριπόλεως Δία Σταματάκο ο οποίος είχε έρθει μαζί τους
για να δουν τους γονείς τους στη Σκάλα.
Ο λόγος που ζήτησαν τη βοήθεια του Σταματάκου ήταν
ο φόβος για το πρόσωπο του Παυλάκου!!
ΚΑΠΕΤΑΝ ΚΑΛΟΓΗΡΟΣ (ΛΑΤΣΗΣ)
Ο Λάτσης καταγόταν από το χωριό Άγιος Βασίλειος στον Πάρνωνα. Σπούδασε νομική και κάποια στιγμή βρέθηκε στο Ειρηνοδικείο Επιδαύρου Λιμηράς στους Μολαόυς Λακωνίας. Ήταν παλαιό στέλεχος του κομμουνιστικού κόμματος και από την πρώτη στιγμή ανέλαβε δράση έχοντας ως ορμητήριο τον Πάρνωνα, οπλισμένος από τους Άγγλους.
Έδινε την εντύπωση του πράου, ήρεμου και γενικότερα του μειλίχιου ανθρώπου. Διέθετε πειθώ και και ήταν τόσο γλυκομίλητος και χαμογελαστός ώστε στους συνομιλητές του έδινε την εντύπωση του Αγίου. Έσταζε μέλι το στόμα του όπως χαρακτηριστικά λεγόταν. Για αυτό ονομάστηκε και καπετάν Καλόγηρος.
Με βάση τους μετριοπαθείς δεξιούς ήταν εξαιρετικά φανατικός και προσκολλημένος στις ιδέες του. Μισήθηκε όσο κανείς άλλος από τους κατοίκους των Μολάων. Για τους σκληροπυρηνικούς δεξιούς ήταν ύποπτη και ύπουλη φυσιογνωμία, υποκριτής και εγκληματίας.
Οι δε σύντροφοι του ήταν πιστοί σε αυτόν και με ένα πρόσταγμα του ρίχνονταν στη φωτιά. Ιδιαιτέρως αγαπητός ήταν στον Άγιο Βασίλειο και στα χωριά του Πάρνωνα τα οποία του πρόσφεραν καταφύγιο έως την τελευταία στιγμή. Κατά τη διάρκεια του δεύτερου αντάρτικου πιάστηκε σε ενέδρα στον Πάρνωνα και κατόπιν εκτελέστηκε κοντά στο χωριό Κοσμάς.
Ο Λάτσης πρωτοστάτησε και στα γεγονότα που περιγράψαμε στους Μολάους. Όταν ήρθε η ώρα να ρίξουν τους αιχμαλώτους στο βάραθρο "Τρύπα του Ταράτσα" λέγεται πως αυτός πρότεινε να ρίξουν πρώτο τον ιερέα Καρυτσιώτη προκειμένου "να ανοίξει τις πύλες του Παραδείσου" για αυτούς που θα ακολουθούσαν. Η πρώτη του ρίξη με τους κατοίκους των Μολάων ήρθε όταν αρνήθηκαν να ενταχθούν στον ΕΑΜ. Η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι ήταν ο οπλισμός των Μολαΐτών απο τους Γερμανούς και η συγκρότηση τάγματος. Οι Μολαΐτες ισχυρίζονταν πως οπλίστηκαν για το φόβο του Λάτση αφού σύμφωνα με αυτούς θεωρούσαν πως ήταν θέμα χρόνου να τους επιτεθεί. Να σημειώσουμε πως η γυναίκα του εκτελέστηκε από Γερμανούς σε συνεργασία με ΤΑ.
Δύο άτομα της ομάδας Κατσαρέα που γλύτωσαν από την ενέδρα
έτρεξαν μέχρι τη Σκάλα. Στη φωτογραφία της Βίγκλας βλέπουμε
και τα ονόματα αυτών που αναφέρουμε. Ανάλογο φρούριο ίσως και τη Βίγκλα της Σκάλας
περιγράφει και ο Στρατής Μυριβήλης.
Πάνος Κατσαρέας
ΛΟΧΑΓΟΣ ΠΑΝΟΣ ΚΑΤΣΑΡΕΑΣ Το άτομο που αγαπήθηκε περισσότερο από όλους τους δεξιούς είτε στην ιδιαίτερη πατρίδα του τη Μάνη είτε στην ευρύτερη Λακωνία. Φυσικά μισήθηκε από τους αριστερούς, όχι όμως στα επίπεδα που είχε μισηθεί ο Παυλάκος. Ο Κατσαρέας ήταν πρώην αξιωματικός του Ελληνικού στρατού και αρχηγός των ΕΑΟΚ. ( Εθνικές Αντικομμουνιστικές Ομάδες Κυνηγών ή Κατσαρέα). Ήταν ικανότατος μαχητής με ηγετικές ικανότητες ενώ η εξωτερική του εμφάνιση τον έκανε αγαπητό και στις γυναίκες της Λακωνίας. Δεν δίστασε να έρθει σε μετωπική κόντρα με τον ΕΛΑΣ το οποίο για πρώτη φορά βρήκε ισχυρή αντίδραση και περιόρισε αρκετά τη δράση του. Ο Κατσαρέας θεωρούσε πως ο κατακτητής έπρεπε να χτυπηθεί όταν οι συνθήκες το επέτρεπαν και όχι εκείνη τη στιγμή. Ήταν και από τους λίγους που μπορούσε να συζητήσει με άτομα του ΕΛΑΣ ενώ είχε τη φήμη του "πιο προσεκτικού" από την άποψη του ποιους χτυπούσε.
Το απόγευμα της 21ης Μαρτίου του 1947 ο Κατσαρέας και η συνοδεία του, επιβαίνοντες σε όχημα τύπου τζιπ πέφτουν σε ενέδρα στη διαδρομή μεταξύ Γουβών και Γερακίου. Η πρώτη βολίδα τον βρήκε στο χέρι απο το πολυβόλο του Δ. Σταματάκου από τα Λεβέτσοβα. Στη συνέχεια και ενώ προσπάθησε να αμυνθεί έπεσε από δεύτερο βλήμα που τον βρήκε στην καρδιά. Δύο άτομα κατορθώνουν να γλιτώσουν και επιστρέφουν μαχόμενοι στη Σκάλα όπου ανακοινώνουν και το γεγονός.
H είδηση του θανάτου του Κατσαρέα συγκλονίζει ολόκληρη τη Λακωνία και βυθίζει τη Μάνη στο πένθος. Στο Γύθειο για κάποιες ημέρες μετά το θάνατο του δεν λειτουργούσαν τα καταστήματα ενώ οι φωτογραφίες του βρέθηκαν παντού.
Μέχρι και συνθήματα στους τοίχους γράφτηκαν υπέρ του Κατσαρέα.
Σταύρος Γερακάρης
ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΕΡΑΚΑΡΗΣ
Ήταν ένας από τους ομαδάρχες της ΕΑΟΚ. Εκτέλεσε των Ιταλορουφιάνο και καταζητούμενο από τον ΕΛΑΣ Σταύρο Πετρούλα, πρώην ανθυπασπιστή του Ελληνικού στρατού.
Ας δούμε πως τον περιγράφει ο Στρατής Μυριβήλης.
"Απο τον ''Ριζοσπάστη'' θυμόμουν το όνομα ενός Μανιάτη αντικομμουνιστή αρχηγού : Ό Γερακάρης.Τ'όνομα μου άρεσε.Είναι μια ωραία,παλιά μεσαιωνική λέξη.Είναι ένας τίτλος και σήμαινε κείνον που είναι πάνω στην εκγύμναση τών γερακιών,που χρησιμοποιούσαν οί παλατιανοί και οι ιππότες στα κυνήγια τους.Γερακάρης ήταν και τ'όνομα ενός στρατιωτικού αρχηγού της Μάνης,στα χρόνια της Φραγκοκρατίας,που χτυπιότανε μια με τους Τούρκους,μια με τους Φράγκους.Τούτος ο νέος Μανιάτης πολεμιστής έχει καμμιά σχέση με κείνο τόν παλιό πρόγονο του; Δεν ξέρω.Ξέρω μονάχα πώς από το ''Ριζοσπάστη'' και τη συνοδοιπορία του έμαθα πώς είναι ''ένα τέρας,ένας κτηνάνθρωπος'' που έχει την έδρα τών εξορμήσεων του στή Σελινίτσα. Περίμενα λοιπόν να δω τον ''κτηνάνθρωπο'' αυτόν,όπως μάς τον παρουσίαζε η προπαγάνδα των κουκουέδων.Να δώ κανένα κρεμανταλά,φορτωμένο φυσίγγια και χαντζάρια,με τά οποία έσφαζε και ξεκοίλιαζε τους δυστυχισμένους ''δημοκρατικούς'' πολίτες της Πελοποννήσου,εβίαζε γυναίκες και έκαιγε χωριά.Ήταν και τόνομα του,που θύμιζε το άγριο αρπαχτικό πουλί που ρίχνεται στα αθώα και απροστάτευτα πουλερικά και τά ξεσκίζει με τά γαμψά του νύχια
- Ό Γερακάρης ; ρώτησα σάν ξεμπαρκάρησε στή Σελινίτσα
- Εγώ είμαι,μου απάντησε ένας νέος,και μού άπλωσε το χέρι να μέ καλωσορίση καί να μέ βοηθήση να πηδήξω στο μουράγιο
- Εσείς είσθε ο Γερακάρης,ο ''κτηνάνθρωπος,ο αιμοβόρος'' ;
Ο νέος σήκωσε τους ώμους του μέ εγκαρτέρηση.Χαμογέλασε
- Εγώ είμαι.Τί νά γίνη ;
Τον κοίταξα καλά-καλά από πάνω ώς κάτω.Βρισκόμουνα μπροστά σε ένα παλικάρι 22 ή 23 ετών,όμορφο σαν αρχαίος έφηβος,σεμνό σαν κορίτσι,λιγομίλητο και ανοιχτόκαρδο.Ένας ωραίος τύπος νέου Μανιάτη πατριώτη,που στήν εμφάνιση τού αποφεύγει κάθε τί πού μπορεί να θυμίση πολεμοχαρή καπετάνιο.Ήταν μάλλον ένας τύπος επιστρατευμένου φοιτητή,μέ το εθνόσημο στο μαύρο μπερέ,και με απλή,καλοκομμένη χακί στολή,χωρίς κανένα διάσημο βαθμό.Από την πρώτη ματιά πού τού ρίχνεις καταλαβαίνεις πώς βρίσκεσαι μπροστά σε ένα τίμιο ηθικό παλληκάρι,που μπορείς να του εμπιστευτείς χωρίς φόβο απογοητεύσεως το κάθε τι.Απο τη φιλία σου ώς τήν τιμή σου
Μίλησα για αυτόν με απλούς ανθρώπους.Με γυναίκες,με χωρικούς.Όλοι μου μετέφραζαν μέ το δικό τους τρόπο τις δικές τους εντυπώσεις.Είδα τους στρατιώτες του.Είνε στίς διαταγές του μια διλοχία,αυτή που φρουρεί τη Σελινίτσα και όλα τά γύρω χωριά της Μάνης.Όλοι τους ορκίζονται στο όνομα του.'Η περιφέρεια ολάκερη ζή ασφαλισμένη λάτω από την προστασία του.Οι αγρότες,οι κοπέλλες πηγαίνουν στα χωράφια τους μονάχες,δίχως φόβο.Τα παιδιά τού Γερακάρη αγρυπνούν νύχτα-μέρα για την ησυχία τους,ο τόπος δεν ξέρει τήν τρομάρα καί τή λαχτάρα τού κατσαπλιά, που πιέζει την ψυχή τού ανθρώπου σ'όλη τήν ύπαιθρο Πελοπόννησο.Ανάμεσα στούς στρατιώτες του είναι ένας στρατιώτης.Ο αρχηγός επιβάλλεται μόνο με τήν τιμιότητα,μέ τήν καλωσύνη καί με τήν αφιλοκέρδεια του.
Ένας συγγενής του μου διηγήθηκε πώς οι πλούσιοι συγγενείς πού έχει στην Αμερική,τούστειλαν ύφασμα για πολλές φορεσιές.Κράτησε μία και όλες τις άλλες τις χάρισε στους στρατιώτες του..Στη μάχη με τους εαμοσλαύους πρώτος.Το κορμί τού είναι γεμάτο λαβωματιές.Στίς επιδείξεις και στις κουβέντες τελευταίος [..]
Πές μου τίποτα γι'αυτούς τους αγώνες σας,Γερακάρη.- O Γερακάρης χαμηλώνει τα μάτια.Ξεφεύγει να μιλήση για τον εαυτό του.
- Τίποτα δεν είνα'αυτά.Λέει μόνο,αν θέλης να δής τα παιδιά μας και τα έργα μας
Άλλο που δεν ήθελα
Ξεκινάμε μια μικρή συντροφιά,ο Γερακάρης και οί πρόκριτοι του χωριού τής περιφερείας.Μέ οδηγούν πρώτα σ'ένα οχυρό.
Είναι ένας πύργος από τσιμέντο και πέτρα,πού στέκεται βίγλα στέρεη και απόρθητη έξω από το χωριό.Ανεβαίνουμε από εσωτερικές ανεμόσκαλες.Ένα,δύο,τρία πατώματα.Ψηλά στην ταράτσα της στέγης,αμυντικό στηθαίο από τσιμέντο και πολεμίστρες.Η φρουρά μένει μέσα.Σακκιά με άμμο για τή μάχη.Χειροβομβίδες γιά την πιθανή υποδοχή κατσαπλιάδων.[..].Είναι πύργος πολεμικός και μαζί είναι μνημείο με τά ονόματα τών μαχητών του Κατσαρεά,που σκοτώθηκαν για να μήν πατηθή ή Μάνη από τους εαμοσφαγείς" (Πηγή http://www.freeforums.gr/index.php?topic=1258.70)
ΜΗΤΣΟΣ ΚΟΥΤΡΟΥΛΑΚΗΣ
Λοχαγός των ανταρτών από το χωριό Συκιά της Λακωνίας. Προσχώρησε στον ΕΛΑΣ μαζί με τον αδερφό του Χρήστο. Είναι γεγονός πως ο συγκεκριμένος δεν ήταν ιδεολογικά καταρτισμένος. Προσχώρησαν στο ΕΛΑΣ για να προστατευτούν αφού λίγο πριν τον εμφύλιο "έστησαν καρτέρι" και σκότωσαν το Μανωλάκο Νικόλαο από το χωριό Φοινίκι.
Η δολοφονία του Μανωλάκου δεν συνέβη για λόγους πολιτικούς αλλά επειδή θεωρούσαν πως προσέβαλλε με λόγους του την αδερφή τους η οποία είχε και παντρευτεί τον αδερφό του θύματος. Ανάλογα γεγονότα και προσχωρήσεις φυσικά είχαν συμβεί και από την άλλη πλευρά. Οι συγκεκριμένοι ήταν από τους λίγους που δεν παρέδωσαν τα όπλα μετά τη συμφωνία της Βάρκιζας. Μετά από κάποια μάχη πιθανότατα στο Γεράκι επέστρεψαν στο ορμητήριο τους στον Πάρνωνα. Φαίνεται πως ειδοποίηθηκαν τότε τα ΛΟΚ τα οποία περικύκλωσαν το χωριό Άγιο Βασίλειο και αιφνιδίασαν τους αντάρτες την ώρα που γλεντούσαν. Εκεί πέθανε και ο Μήτσος Κουτρουλάκης. Ενώ του φώναξαν πολλές φορές να παραδοθεί αυτός πολέμησε μέχρι τέλους είτε επειδή πήρε το θέμα εγωιστικά είτε θεωρούσε πως θα καταφέρει να γλιτώσει. Σε αυτή τη μάχη τέλειωσαν οριστικά και τους αριστερούς στην Πελοπόννησο.
Λόγω της μεγάλης έκτασης της ανάρτησης δεν θα γίνει αναφορά στους μαχητές και βαθμοφόρους του ΕΛΑΣ Μανώλη και Παντελή Σταθάκη (πρώην αξιωματικός του ελληνικού στρατού) από τον Ασωπό Λακωνίας καθώς επίσης και στον Μπραντίτσα από τα Νιάτα.
Η ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΣΗ ΤΩΝ ΠΗΓΩΝ ΜΑΣ
HANS-ULRICH RUDEL: Την επιβεβαίωση την έχουμε απο τον ίδιο το Rudel. "Soon after the Easter holidays, which I spend with colleagues skiing in the vicinity of Prebichi, the longed for moment arrives. An order comes through for aircraft to be flown to the Stuka squadron stationed in the South of Greece." (..) The 1 Stuka 2 is at Molai on the southernmost tip of the Peloponnesus.
(Συνεχίζει μιλώντας για το διάλογο που είχε μιλώντας με το νέο του Διοικητή στους Μολαόυς.)
On arrival I lose no time in reporting to the station commander of my new unit. I am keenly excited, for at last the hour has come and I am about to take
part in serious combat operation. The first person to greet me is the squadron adjutant; his face and mine cloud simultaneously. We are old acquaintances ... he is my instructor from Caen.
"What are you doing here?" he asks. His tone takes all the wind out of my sails.
"I am reporting for duty."
"There'll be no operational flying for you till you've learnt how to manage a Stuka." I can hardly contain my anger, but I keep my self-control even when he adds with a supercilious smile: "Have you learnt that much yet?"
An icy silence—until I break the intolerable pause:
I am completely master of my aircraft."Almost contemptuously—or is it only my momentary impression?—he says with an emphasis that sends a shiver down
my spine: "I will put your case before the C.O. and we'll hope for the best. It's for him to decide. That's all; you can
go and get yourself fixed up."
As I come out of the tent into the blazing sunshine I blink my eyes—not only because of the glare. I am battling with a steadily growing feeling of desperation (Από το βιβλίο THE BANTAM WAR BOOK SERIES- Stuka Pilot-Hans Ulrich Rudel) Χαριτολογώντας να πούμε πως ο Rudel επιβεβαιώνει μέχρι και την παρουσία των αντίσκηνων στο χώρο του αεροδρομίου που αναφέρεται στο πρώτο μέρος της ανάρτησης.)
Ο Αλέκος Συρμαλής.
Ιστορική η φράση του:"Αλέκους έχουμε πολλούς, όπλα δεν έχουμε".
Η ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΣΗ ΜΑΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΛΕΚΟ ΣΥΡΜΑΛΗ
Στο διαδικτυακό μέρος του Ριζοσπάστη ( http://www1.rizospastis.gr/wwwengine/columnPage.do?publDate=19/12/2008&columnId=444) βρίσκουμε τα εξής:
"Στη μνήμη του αγωνιστή της Εθνικής Αντίστασης ΑΛΕΚΟΥ ΣΥΡΜΑΛΗαπό το Φοινίκι Λακωνίας, που πιάστηκε τον Ιούλη του 1944 από τους Γερμανούς στα Δυρά της επαρχίας Επιδαύρου, όπου τον βασάνισαν σκληρά 20 μέρες για να τους παραδώσει τα όπλα του εφεδρικού ΕΛΑΣ. Δεν του πήραν λέξη και στις 15 Αυγούστου 1944 τον κρέμασαν μαζί με εφτά άλλους αγωνιστές και τους πέταξαν μέσα σ' ένα ασβεστόλακκο, από όπου έβγαλαν τα κόκαλά τους οι αντιστασιακοί της Λακωνίας το 1984."
Να σημειώσουμε πως ο Ριζοσπάστης κάνει λάθος και τα Λιρά της επαρχίας Επιδαύρου Λιμηράς της Λακωνίας τα γράφει ως Διρά Επιδαύρου.
Η Βίγκλα και η εκκλησία της Σκάλας Λακωνίας σε παλιά φωτογραφία.
Η ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΣΗ ΜΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΣΚΑΛΑΣ
Ο ευγενέστατος κύριος Λεΐμονίτης απο τη Σκάλα επικοινώνησε μαζί μας και αναφέρει τα εξής:
" Στη μάχη της Σκάλας προσπαθούσαν οι αντάρτες να χτυπήσουν τη καμπάνα της Αγίας Σωτήρας για να δώσουν το σύνθημα ότι τη Σκάλα τη κατέλαβαν οι αντάρτες ,αλλά ένας σκοπευτής που ήταν στηΒίγκλα ,κάθε φορά που πήγαινε να χτυπήσει τη καμπάνα τον πυροβολούσε. "
Ο σκοπευτής που αναφέρει είναι ο Αηδόνης απο τις Βελλιές. Για τους αντάρτες ήταν σημαντικό να δώσουν το σύνθημα πως η Σκάλα καταλήφθηκε. Η τακτική αυτή είχε σημειωθεί και στη μάχη των Μολάων όπου όταν οι αντάρτες επικράτησαν, δύο παπάδες των ανταρτών (ο Παπατσάκωνας και ο Σταματάκος) χτυπούσαν τις καμπάνες χαρμόσυνα. Η μοναδική διαφωνία που έχουμε είναι αν ο Αηδόνης είχε στήσει το πολυβόλο πάνω στο καμπαναριό της εκκλησίας ή δίπλα στην Βίγκλα. Μετά την παρέμβαση του κυρίου Λεΐμονίτη θεωρώ την εκδοχή του πιθανότερη.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΙΚΑ
Σκοπός της ανάρτησης δεν ήταν να καταγράψει τα ιστορικά γεγονότα αλλά περισσότερο να δούμε τους χαρακτήρες, τις προσωπικότητες και τον ψυχισμό των Ελλήνων εκείνης της περιόδου. Σε μια εποχή που η Ελλάδα βρισκόταν με το πλευρό των νικητών του Β' παγκοσμίου πολέμου και ήταν σε θέση να διεκδικήσει βρεθήκαμε σε ένα πρωτοφανές αιματοκύλισμα. Οι Άγγλοι ανάλογα με τα συμφέροντα τους αρχικά στήριζαν το ΕΛΑΣ και στη συνέχεια τον κυβερνητικό στρατό δυναμώνοντας τον εμφύλιο στον οποίο φυσικά την πρωταρχική ευθύνη φέρουμε εμείς.
Γενιές ανθρώπων παρέμειναν αμόρφωτοι και φανατισμένοι. Η δε Λακωνία ξεκληρίστηκε πληθυσμιακά είτε με τις εκτελέσεις των Γερμανών, είτε με τις δολοφονίες της μιας και της άλλης πλευράς. Η εσωτερική μετανάστευση ερήμωσε τη Λακωνία όπως και την Ελλάδα χωρίς να υπολογίζουμε αυτούς που πέρασαν τα σύνορα για τα τότε κράτη της ΕΣΣΔ. Πάνω από είκοσι χιλιάδες υπολογίζονται οι Λάκωνες αριστεροί που διέφυγαν στην Αθήνα για να χαθούν τα ίχνη τους και να γλιτώσουν τα αντίποινα. Δυστυχώς κανείς από τις δύο πλευρές δεν έκανε τον κόπο να διαβάσει το λόγο του Κολοκοτρώνη στην Πνύκα με τον οποίο θα ήθελα και να κλείσω.
"Εις τον πρώτο χρόνο της Επαναστάσεως είχαμε μεγάλη ομόνοιαν και όλοι ετρέχαμε σύμφωνοι... Ο ένας πήγαινε στον πόλεμο, ο αδελφός του έφερνε ξύλα, η γυναίκα του εζύμωνε, το παιδί του εκουβαλούσε ψωμί και μπαρουτόβολα στο στρατόπεδο και εάν αυτή η ομόνοια εβαστούσε ακόμη δύο χρόνους, ηθέλαμε κυριεύσει και την Θεσσαλία και την Μακεδονία, και ίσως εφθάναμεν και εις την Κωνσταντινούπολη. (...) Αλλά επειδή είμαστε σε τέτοια κατάσταση, εξαιτίας της διχόνοιάς μας, έπεσε η Τουρκιά πάνω μας και κοντέψαμε να χαθούμε και εις τους στερνούς επτά χρόνους δεν κατορθώσαμε μεγάλα πράγματα."
Ιταλοί. Τούτοι αποτελούν ιδιαίτερη περίπτωση. Κάνουν καμιά εξόρμηση στα γύρω χωριά. Αλλά μόνο σαν κατακτητές δεν λογίζονται. Και χαμογελούν βλέποντας μικρά παιδιά. Piccollo, piccolο φωνάζουν! Αναζητούν γάτες. Ναι, σωστά διάβασες αναγνώστη. Αυτές που ο λαός μας ονομάζει εφτάψυχες. Οι Ιταλοί όμως ξέρουν την Αχίλλειο πτέρνα τους. Τις άρπαζαν λοιπόν και τους έτριβαν τη μύτη σε αγκριωπούς (μη λείους) τοίχους ... Έτσι οι γάτες έχαναν και τις επτά ψυχές τους μονομιάς και κατέληγαν στα στομάχια τους!!! Παρόμοιες εξορμήσεις έκαναν και οι Γερμανοί. Φαίνεται πως είχαν μπουχτίσει με τις κονσέρβες τους και κάποια φορά έπεσαν με λαιμαργία σε μια συκιά. Μπερδεύτηκαν όμως και αντί να φάνε σύκα, έφαγαν τον έλισσο. (αγριόσυκα-χρησιμοποιούνται μόνο για τη γονιμοποίηση). Στην Λακωνία υπάρχει η φράση "έχει κόψει έλισσο." Το έντομο-ζιζάνιο που βρίσκεται μέσα στον έλισσο έκαμε το θαύμα του και όλοι οι Γερμανοί άρχιζαν να φωνάζουν "Ραους, Ράους" ψάχνοντας όμως για τουαλέτα...Έτσι λοιπόν η φύση εκδικήθηκε τον κατακτητή και χάρισε λίγο χαμόγελο στους Έλληνες.
Γερμανικό τρίκυκλο BMW. Ο ήχος του γκαζιού μιας τέτοιας μηχανής έμελλε να κρίνει τη μάχη στη Σκάλα.
Η πείνα εξακολουθεί να θερίζει. Οι Λάκωνες δεν χάνουν όμως την αισιοδοξία τους και το διασκεδάζουν. Με σαρκασμό ο Κυριάκος ο Βαγγελάκος από το Φοινίκι θα πει: -Ρε παιδιά να σας 'ξομολοΐθώ κάτι; Έχω σιχαθεί το κρέας. Χριστού-Λαμπρή κρέας, Χριστού-Λαμπρή κρέας!! (Κάθε Χριστούγεννα και Πάσχα δηλαδή) Ο πόλεμος όμως και ειδικά όταν είναι εμφύλιος δεν κάνει χιούμορ. Ο διχασμός συνεχίζεται. Ο Πάρνωνας ελέγχεται πλήρως από τους αριστερούς . Το αυτό συμβαίνει και σε όλο το δρόμο από τη Μακρυνάρα των Μολάων έως και τη Σπάρτη. Κάποια χωριά στη συντριπτική τους πλειοψηφία αποτελούνται από αριστερούς τους οποίους και στηρίζουν με κάθε τρόπο. Από τους ντόπιους έως και σήμερα αποκαλούνται ανταρτοχώρια. Σε δύο από τα "ανταρτοχώρια" αυτά (Βουτιάνους και Λεβέτσοβα) το ΕΛΑΣ θα παραδώσει και τον οπλισμό του μετά τη συμφωνία της Βάρκιζας!
ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗ ΣΚΑΛΑ ΤΟΥ ΜΙΛΑΝΟΥ; ΦΑΡ ΟΥΕΣΤ ΚΑΙ ΧΟΛΙΓΟΥΝΤ; Ή μήπως απλά η κινηματογραφική μάχη στη ΣΚΑΛΑ ΛΑΚΩΝΙΑΣ;
Στις 5 Μαίου του 1944 οι αριστεροί επιτίθενται στη Σκάλα της Λακωνίας. Οι κάτοικοι της μαζί με άλλους Λάκωνες αντιστέκονται. Οι μάχες είναι σφοδρές και η ζυγαριά φαίνεται να γέρνει προς το μέρος των αριστερών. Η πιο πεισματική εστία αντίστασης των δεξιώνβρίσκεται στην εκκλησία!!!Ο Αηδόνης από το χωριό του ποιητή Ρίτσου, τις Βελλιές, έχει ΑΝΕΒΕΙ ΣΤΟ ΚΑΜΠΑΝΑΡΙΟ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ!!! Απο εκεί και με ένα πολυβόλο μάχεται ηρωικά και θερίζει προς πάσα κατεύθυνση. Και εκεί που οι αριστεροί φαίνεται να κερδίζουν ολοκληρωτικά τη μάχη έχουμε ένα δαιμόνιο τρικ απο κάποιον μάλλον Σκαλιώτη. ΚΑΤΑΦΕΡΝΕΙ ΚΑΙ ΒΑΖΕΙ ΜΠΡΟΣΤΑ ΕΝΑ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ ΠΑΡΑΤΗΜΕΝΟ ΤΡΙΚΥΚΛΟ-ΜΗΧΑΝΗ BMW ΚΑΙ ΑΡΧΙΖΕΙ ΝΑ ΜΑΡΣΑΡΕΙ. Οι αριστεροί τα χάνουν και νομίζουν πως επέστρεψαν οι Γερμανοί προς ενίσχυση των δεξιών!! Αποχωρούν και τελικά η Σκάλα παρέμεινε ως είχε!! Αυτό το δαιμόνιο τέχνασμα έμελλε να κρίνει τη μάχη...
ΣτΓ: Ο ποιητής Ρίτσος έχει καταγωγή από το Χωριό Βελλιές Λακωνίας. Αυτός είναι και ο λόγος που σε ποιητικές συλλογές εμφανιζόταν με το ψευδώνυμο Ιωάννης Βελλιώτης.
Η ΜΑΧΗ ΣΤΟΥΣ ΜΟΛΑΟΥΣ ΤΗΣ ΛΑΚΩΝΙΑΣ. ΠΡΩΤΟΣ, ΠΡΩΤΟΣ Ο ΠΑΠΑΣ!!
Το Δεκέμβριο του '43 ο εμφύλιος μαίνεται. Σκληρές μάχες η μια μετά την άλλη. Το ημερολόγιο δείχνει 28/12/1943. Αριστεροί κάνουν επίθεση στους Μολάους. Μετά από τέσσερις ώρες μάχης επικρατούν πλήρως. Συλλαμβάνουν περί τα 400 άτομα τα οποία από τη μεριά των αριστερών θεωρούνται συνεργάτες των Ναζί καθώς και υπαίτιοι άλλων εγκλημάτων όπως βιασμών κτλ. Τελικά αφήνουν ελεύθερους τους περισσότερους και 30-40 άτομα αιχμάλωτοι οδηγούνται στο βάραθρο "τρύπα του ταράτσα" κοντά στα Νιάτα. Η "αφρόκρεμα" της τότε κωμόπολης θανατώνεται δια κατακρημνισμού στο βάραθρο. Έχουμε νεκρούς από διάφορες οικογένειες όπως Τσικλάκου, Σκανδαλάκη, Λιβερδίση (γιατρός) κτλ. Με μια κίνηση συμβολισμού πρώτος πρώτος ρίχνεται στο βάραθρο και μάλιστα ζωντανός ο τότε ιερέας των Μολάων Καριτσιώτης!!!
Η ...ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ, Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΣΠΑΡΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΠΑΥΛΑΚΟΣ!
Όπως αναφέρθηκε στην προηγούμενη ανάρτηση αν και σήμερα η Λακωνία θεωρείται "κάστρο της δεξιάς" τότε τα πράγματα ήταν μοιρασμένα με κυριαρχία ξεκάθαρη των αριστερών τα πρώτα χρόνια. Ας δούμε λοιπόν και μερικές προσωπικότητες που εντάχθηκαν στον ΕΑΜ απο τον παραδοσιακά συντηρητικό χώρο. Αυτόν της εκκλησίας!!
Αρχιμανδρίτης Μελέτιος Καραμπίνης. Μετά την απελευθέρωση διώχθηκε απο την Ελλάδα και έγινε επίσκοπος Παρισίου...
Ο τότε Μητροπολίτης Σπάρτης Διονύσιος Δάφνος!!
Ο Δεσπότης Γυθείου Χρύσανθος Δασκαλάκης. Μετά απο πολλές πιέσεις αποχώρησε απο τις τάξεις του ΕΑΜ.
Στη Σπάρτη ισχυρές δυνάμεις των αριστερών κάνουν επίθεση. Επικρατούν και καταφέρνουν να φτάσουν μέχρι τις φυλακές όπου και απελευθερώνουν όλους τους εγκλεισμένους συντρόφους τους. Η Σπάρτη πλέον έχει παραδοθεί ολοκληρωτικά. Απο την άλλη άκρη της πόλης όμως ακούγονται πυροβολισμοί!Φαίνεται πως ειδοποιήται ο Παυλάκος. Καταφτάνει από τη Μάνη με τους μαζωματάρηδες του και δίνει σκληρή μάχη. Κατορθώνει τελικά να τους απωθήσει. Ο Παυλάκος ουσιαστικά κράτησε μόνος του την Σπάρτη. Αν δεν επενέβαινε είναι απολύτως βέβαιο πως θα είχε περάσει στα χέρια των αριστερών.Ίσως ολόκληρη η ροή του εμφυλίου να ήταν εντελώς διαφορετική.
ΟΙ ΣΤΙΧΟΙ ΚΑΙ ΤΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΠΛΕΥΡΩΝ.
Πολλές φορές διάφορα γεγονότα γίνονται και τραγούδια. Η μεριά των δεξιών τραγουδά τους δικούς της ήρωες όπως το Μαγγανά μετά τα γεγονότα του Μελιγαλά. Ο Μαγγανάς πυροβολείται απο αριστερούς όμως η χαριστική βολή δεν τον πετυχαίνει. Προσποιείται το νεκρό και ρίχνεται ζωντανός μέσα στην Πηγάδα. Πατώντας πάνω στα πτώματα και χρησιμοποιώντας τα ως..σκάλα καταφέρνει να βγει στην επιφάνεια ζωντανός.
"Με τι καρδιά ρε Μαγγανά στην Καλαμάτα μπήκεςκαι όλους τους κομμουνιστές συγκεντρωμένους βρήκες.Και έσπασες τις φυλακές και έβγαλες τους Χίτες."
Αντίστοιχα έχουμε και απο τη μεριά των αριστερών. Το συγκεκριμένο μάλιστα είναι για μαχητές του ΕΛΑΝ (ναυτικό μέρος του ΕΛΑΣ της Λακωνίας με αξιόλογη δράση) μετά την κατάρριψη Γερμανικού υδροπλάνου στον Αβλέμονα.
"Το ένδοξο ηρωικό ΕΛΑΝ στην Λακωνία με τους φασίστες έκαμε αεροναυμαχία. Στον όρμο του Αβλέμονα εδώκανε τη μάχη με ένα μονάχα αυτόματο τρεις σύντροφοι μονάχοι. Το υδροπλάνο γάζωσαν ψύχραιμα, με ευστοχία και το 'στειλαν φλεγόμενο στην Αγία Πελαγία."
Ο Άρης Βελουχιώτης
Η ΑΦΙΞΗ ΤΟΥ ΒΕΛΟΥΧΙΩΤΗ ΟΙ ΕΠΙΤΥΧΙΕΣ ΤΩΝ ΑΝΤΑΡΤΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΝΤΙΠΟΙΝΑ.
Στις 27 Απριλίου του 1944 οι αριστεροί κατορθώνουν ένα μεγάλο πλήγμα εναντίον των Γερμανών. Σκοτώνουν το στρατηγό Κρεζ μαζί με το επιτελείο του και τους μαχητές του και αποσπούν απόρρητα έγγραφα. Οι Γερμανοί εκτελούν αδιακρίτως. Έχουν δώσει και αριθμούς. 1 νεκρός Γερμανός σημαίνει αυτομάτως 50 νεκρούς Έλληνες.... Η κατάσταση είναι τέτοια ώστε οι Γερμανοί αναγάζονται να ενισχύσουν τις δυνάμεις τους. Δύο μήνες μετά καταφθάνει και ο Άρης Βελουχιώτης στη Λακωνία. Κονταλώνης, Πρεκεζές, Καπετάν Σταθάκης από τον Ασωπό Λακωνίας (πρώην αξιωματικός του στρατού) και ο Άρης επιτίθενται στην πιο ισχυρή ίσως βάση των Γερμανών κοντά στη Σελασσία στον οικισμό Βουρλιά. Το πλεονέκτημα του αιφνιδιασμού χάνεται και τους αντιλαμβάνονται Γερμανοί σκοποί. Ακολουθεί άγρια μάχη αλλά οι άντρες τους ΕΛΑΣ κατορθώνουν να φτάσουν στην αποθήκη πυρομαχικών. Εκεί φορούν και Γερμανικές μπότες αφού μέχρι τότε είτε περπατούσαν με φθαρμένα παπούτσια, είτε ξιπόλητοι προκειμένου να μην κάνουν θόρυβο!!!. Οι Γερμανοί προσπάθησαν να καλέσουν ενισχύσεις όμως τους σταμάτησαν με νάρκες έξω απο τους Βουτιάνους. Ολοκληρωτική νίκη με πλούσια λάφυρα. Λίγο μετά αποχωρούν και οι Ναζί απο την Πελλοπόνησο.
Αεροπλάνα JU-87G-2 STUKA. Απο αυτό τον τύπο αεροσκάφους έχει προκύψει και το ρήμα στουκάρω.
ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΟΥ "A ΑΝΤΑΡΤΙΚΟΥ "
Ο λαός μας λέει "για να θυμούνται οι παλιοί και να μαθαίνουν οι νεότεροι". Στα γεγονότα που καταγράφονται παρακάτω ένα είναι σίγουρο. Οι παλιοί δεν θα τα ξεχάσουν...
Ναζιστικό Αεροδρόμιο στην Καταβόρθα ή Καταβόθρα Λακωνίας. ( σημερινό χωριό Μεταμόρφωση) Ο πλεόν ικανός πιλότος των αεροπλάνων Στούκας, ο Χανς-Ούλριχ Ρούντελ λόγω του ατίθασου του χαρακτήρα βρίσκεται εκεί. Κάτι σαν δυσμενή μετάθεση για αυτόν αφού δεν ενέπνεε εμπιστοσύνη στους αξιωματικούς του. Αργότερα έμελλε να χαρακτηριστεί και δίκαια ως ο καλύτερος πιλότος της LUFTWAFFE.
HANS-ULRICH RUDEL
HANS-ULRICH RUDEL
Πραγματοποίησε παγκόσμιο ρεκορ πολεμικών αποστολών (2530).
Στη διάρκεια των οποίων: -Επίθεση εναντίον 2000 στόχων εδάφους. -Καταστροφή 519 αρμάτων μάχης! -Καταστροφή 70 αποβατικών σκαφών! -Καταστροφή 150 αυτοκινούμενων μυδραλλίων!.(πυροβόλων-πολυβόλων)-Καταστροφή τεσσάρων θωρακισμένων τραίνων! -Καταστροφή 800 οχημάτων διαφόρων τύπων! -Κατάρριψη 9 αεροσκαφών (2 IL'2s και 7 μαχητικών). -Βύθισε 1 πολεμικό σκάφος, 2 μεταγωγικά και 1 καταδρομικό!! -Επέζησε 32 πτώσεων του αεροπλάνου του ενώ έχασε το πόδι του σε τραυματισμό. -Τιμήθηκε με κάθε διάκριση του τότε Ναζιστικού κράτους. -Επικηρύχθηκε απο τον Ιωσήφ Στάλιν με 100.000 ρούβλια.
Απο τα γύρω Χωριά οι Ναζί μαζεύουν τον αντρικό πληθυσμό. Αγγαρεία στο αεροδρόμιο... Ο Διονύσιος Συρμαλής απο το Φοινίκι προσπαθεί να την αποφύγει. Οι ριπές απο το αυτόματο τον σταματούν... Γύρισε τελικά πίσω και παραδόξως σαν να μη συνέβη τίποτα δεν τον σκότωσαν. Οι Γερμανοί βιάζονται για να φύγουν για την Κρήτη και φωνάζουν διαρκώς πιέζοντας τους ντόπιους. Στο αεροδρόμιο εκτός απο τους άντρες είναι μαζεμένες και λίγες γυναίκες. Οι "πατσαβούρες". Διασκεδάζουν ποικιλοτρόπως τους Ναζί... Αυτός που διατάζει συνεχώς πρέπει να ήταν κάποιος μηχανικός αεροσκαφών. Γεμάτος με λάδια στη στολή. Συνθηματικά τον φωνάζουν "λιντριβιάρη". "Έρχεται ο Λιντριβιάρης, έρχεται! Αρχίστε να σκάβετε πάλι". Η Ελληνική εξυπνάδα επιστρατεύεται κάποιες φορές. Απο τους τρείς ο ένας έσκαβε και οι δύο κάθονταν. Απλώς να ακούνε οι Γερμανοί το θόρυβο απο το φτυάρι και να τους ξεγελούν οτι δουλεύουν. Κάποια στιγμή ο Λιντριβιάρης το κατάλαβε. Άρχισε να ουρλιάζει και να πιέζει ακόμα πιο πολύ... Τότε επιστρατεύτηκε μια πατσαβούρα... - "Πάρτονε το Λιντριβιάρη ρε Κατίνα γιατί μας μούρλανε". (είπε σε μια απο τις "πόρνες" του αεροδρομίου ο Μπουντούνης απο το χωριό Πάκια. -"Έννοια σας", αποκρίθηκε εκείνη και τον πήγε σε κάτι αντίσκηνα.
Ήδη έχουν ακουστεί στη Λακωνία οι πρώτοι τοπικοί, (ας μου επιτραπεί η έκφραση) θεωρητικοί του κομμουνισμού. Στην υπόλοιπη Ελλάδα και ειδικότερα στην Αθήνα η κατοχή έχει μπεί για τα καλά στο πετσί του κόσμου. Υπάρχει πείνα. Λάκωνες αλλά και μη πηγαίνουν στην επαρχία να βρουν να φάνε κάτι. Υπήρξαν περιπτώσεις ανθρώπων που σε ολόκληρο το κορμί τους έβλεπες μιλιούνια τις ψείρες να τρέχουν. Οι ντόπιοι τους έδιναν λίγο φαγητό και τους έκαναν μπάνιο με καυτό νερό. Σε αυτούς προστίθενται και πολλοί αριστεροί μάλλον πιο "καταρτισμένοι" απο τους ντόπιους ή έστω πιο επαναστατικοί. Πχ ο Παναγιώτης Ζερβός. Και αν σήμερα στη Λακωνία η "δεξιά" κυριαρχεί εκείνα τα χρόνια τα πράγματα ήταν μοιρασμένα ιδεολογικά με τους αριστερούς να υπερέχουν ξεκάθαρα στον οπλισμό. Πάντα βεβαίως μιλάμε για τα πρώτα χρόνια του εμφυλίου. Στις τάξεις τους μάλιστα προσχώρησαν και πρώην αξιωματικοί του Ελληνικού Στρατού για τους οποίους θα μιλήσουμε αργότερα.
Η γνωριμία με τον κομμουνισμό και η θεωρητική κατάρτιση γινόταν με οργάνωση πάρτι και συγκεντρώσεων. Οι αριστεροί πίεζαν και όποιος δεν εντασσόταν σε αυτούς χαρακτηριζόταν προδότης και φασίστας. Κινδύνευε με εκτέλεση απο τους αντάρτες. Κάποιοι λοιπόν πήγαιναν με το μέρος των Γερμανών για να "προστατευτούν". Κάποιοι άλλοι θεωρούσαν πως οι αριστεροί δεν τα εννούσαν όλα αυτά και με τη δικαιολογία του κατακτητή ήθελαν να πάρουν την εξουσία με τα όπλα. Αυτό πίστευαν πως ήταν και ο "κρυφός" τους σκοπός. Κάποιοι άλλοι εντάχθηκαν είτε στη μια είτε στην άλλη πλευρά επειδή απλώς είχαν δολοφονήσει ή κάνει εγκλήματα άλλου είδους και ήθελαν απλώς να γλιτώσουν απο τις αναπόφευκτες βεντέτες. Και τέλος κάποιοι που βρίσκονταν στη μέση... Αλλά το να τηρήσεις ουδέτερη στάση τότε ήταν τόσο δύσκολο. .. Οι ονομασίες γνωστές. Εθνικόφρονες ή βασιλόφρονες ή Χίτες ή ταγματασφαλίτες. Και απο την άλλη οι άθεοι, οι αναρχοκομμουνιστές ή ληστοσυμμορίτες... (Ως δεξιοί και αριστεροί θα αναφέρονται στη συνέχεια της ανάρτησης. Δεν είναι ακριβείς σαν ορισμοί αλλά ο γράφων το κάνει σκόπιμα για την αποφυγή παρεξηγήσεων.) Τα πάθη ήδη ήταν έντονα και κάθε πλευρά ετοιμαζόταν για δράση. Εν αρχή ήταν οι ειρωνείες. Στο Φοινίκι συγκεντρώθηκαν αριστεροί. Κάποια στιγμή ακούγοντας το θόρυβο κάποιας μηχανής νόμισαν πως έρχονται οι Γερμανοί. Πανικοβλήθηκαν και με βιασύνη πέταξαν τα όπλα σε ένα πηγάδι. Τότε βρέθηκαν απέναντι στα ειρωνικά σχόλια ιδίως του Μιχαήλ Μανιατάκου ο οποίος είχε πολεμήσει στη Μ. Ασία. -"Μωρέ για κοιτάτε κάτι παλλικαράδες"...
Τους έθιξε το φιλότιμο. Το σχόλιο αυτό το πλήρωσε με την απαγωγή του στο Μοναστήρι της Χειμάτισσας. Προκειμένου να απελευθερωθεί ένας απο τους γιούς του, τους υποσχέθηκε πως θα πολεμήσει με το μέρος τους. Αρκεί να αφήσουν τον πατέρα του! Έτσι και έγινε...
Εκτελέσεις βεβαίως έγιναν και απο την πλευρά των Γερμανών σε συνεργασία με "πληροφοριοδότες" Έλληνες. Ας δούμε την χαρακτηριστική περίπτωση του Αλέκου του Συρμαλή απο το Φοινίκι... Ο άνωθεν ξεσήκωνε τον κόσμο για αντίσταση. Δεν άργησαν βέβαιως και οι "καλοθελητές" να τον προδώσουν. Επισκεπτόμενος μια θεία του στο χωριό Λυρά περικυκλώθηκε απο τους Ντεμελήδες. Η θεία του προσφέρθηκε να τον κρύψει στην καλαμωτή του σπιτιού. Αυτός είτε για να μη τη φέρει σε δύσκολη θέση είτε επειδή νόμισε πως θα καταφέρει να φύγει δεν την άκουσε. Πιάστηκε κατα την προσπάθεια διαφυγής του. Τον έδεσαν πίσω απο ένα άλογο και τον πήγαν εως τη Μονεμβάσια. Όταν μαθεύτηκε το γεγονός μεσολάβησαν οι χωριανοί του Παντελέας και Πιερρής Σεραφάκος να τον απελευθερώσουν. Οι Γερμανοί συμφώνησαν αρκεί να τους αποκάλυπτε που κρύβουν τον οπλισμό. Ο Συρμαλής τότε αποκρίθηκε: "Αλέκους έχουμε πολλούς, όπλα δεν έχουμε." Εκτελέστηκε δια απαγχονισμού απο τους Γερμανούς στη Μονεμβασιά...
Η κατάσταση πλεόν εξελισσόταν με γοργούς ρυθμούς όπως και το μίσος απο τις δύο πλευρές. Και οι πρώτες ομάδες είχαν πια σχηματιστεί . Στη Μάνη τα πιο μεγάλα ονόματα δεξιών μαζί με τους "μαζωματάρηδες"(ομάδες) τους ήταν ο Παυλάκος, ο Γερακάρης και ο Κατσαρέας. Στη λοιπή Λακωνία ήταν άλλες ομάδες με πιο γνωστή αυτή του Μπραντίτσα απο τα Νιάτα.
ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ...
ΥΓ: Το θέμα είναι πολύ δύσκολο, σκληρό και όχι πιασάρικο. Δεν πρόκειται να πάρω το μέρος καμίας πλευράς. Σίγουρα θα παρεξηγηθώ απο κάποιους αλλά είναι κάτι που ειλικρινώς δεν με απασχολεί. Εδώ απλώς αναφέρω ιστορικά γεγονότα. Μόνο καταγραφή η οποία δεν έχει γίνει και τίποτε περαιτέρω. Την άποψη μου θα την παραθέσω στο τέλος της δεύτερης ανάρτησης που ετοιμάζω. Κάθε διόρθωση είναι ευσπρόδεκτη και καλοδεχούμενη.
Γνωρίζατε ότι η φράση "έχω ένα παιδί και ένα κορίτσι" δεν σημαίνει αυτό που ηλιθιωδώς νομίζεται σήμερα; (δηλαδή πως το αγόρι είναι παιδί και το κορίτσι αποπαίδι.) Πρόκειται για διατήρηση της αρχαιοελληνικής λέξης παιδίον που σημαίνει αγόρι. Γνωστή και η ρήση της Πυθίας προς Αλέξανδρο: "Ω Παι ανίκητος εί".
Γνωρίζατε ότι το πάρτυ εργένηδων έχει τις ρίζες του στην Σπάρτη του 5ου Π.Χ αιώνα; "The history of bachelor party is thought to have originated with a bachelor dinner that was traditional in ancient Sparta (5th century BC) where soldiers would toast each other on the eve of a friend’s wedding" (Επίσημα και απο το Wikipedia)
Γνωρίζατε ότι η φράση "έχει γερή κράση" έχει τις ρίζες τις στην αρχαία Σπάρτη;Οι φημισμένες για την ανατροφή παραμάνες Σπαρτιάτισσες έπλεναν με κρασί τα νεογέννητα για να διαπιστώσουν την κράση του μωρού.
Γνωρίζατε ότι η πιο ευτυχισμένη στιγμή των νεόνυμφων "ο μήνας του μέλιτος" έχει τις ρίζες τις στη Σπαρτιατική αγωγή;Επί ένα μήνα ολόκληρο οι Σπαρτιάτες τρέφονταν μόνο με μέλι κατά τη διάρκεια γυμνασίων. Αυτός ήταν ο λεγόμενος μήνας του μέλιτος. Από εκεί προέρχεται και η σημερινή φράση "μήνας του μέλιτος".
Σήμερα οι πιο εκπαιδευμένες μονάδες θεωρούνται οι Seal. Οι λεγόμενοι βατραχάνθρωποι. Στην Ελλάδα αποκαλούνται Ο.Υ.Κ. (Ομάδες υποβρυχίων καταστροφών) Το πλέον απαιτητικό μέρος της εκπαίδευσης τους είναι η λεγόμενη διαβολοβδομάδα. Για 5-7 μερόνυχτα δεν κοιμούνται και τρέχουν συνέχεια. Αν ένας αρχαίος Σπαρτιάτης άκουγε για αυτού του είδους την εκπαίδευση θα έβαζε τα γέλια αφού οι Σπαρτιάτες εκπαιδεύονταν νύχτα για έναν ολόκληρο μήνα....
Γνωρίζατε ότι ο Καιάδας είναι ένα παραμύθι και μόνο;Απλά να πούμε πως ο βασιλιάς της Σπάρτης Αγησίλαος ήταν χωλός εκ γενετής... Κάποτε ειρωνεύτηκαν έναν αρχαίο Σπαρτιάτη που ήταν κουτσός γιατί πάει να πολεμήσει. Αυτός απάντησε πως ο πόλεμος χρειάζεται άτομα που μένουν στη θέση τους και όχι άτομα που το βάζουν στα πόδια. Προκαλώ πάντως τον οποιοδήποτε να μου φέρει έστω και ένα στοιχείο από την αρχαία Ελλάδα ή από οπουδήποτε για την ύπαρξη του Καιάδα. Περισσότερα όμως για αυτό το θέμα μετά τις διακοπές...
Γνωρίζατε ότι ο Λάκωνας ποιητής Ιωάννης Ρίτσος δεν ήταν από τη Μονεμβασία αλλά από το χωρίο Βελλιές Λακωνίας; Αυτός είναι και ο λόγος που στα ποιήματα του εμφανιζόταν με το ψευδώνυμο ως "Ιωάννης Βελλιώτης".
Γνωρίζατε ότι Μανιάτες και "δεξιές" τάσεις είναι κάτι σχετικά πρόσφατο; Η φιλοβασιλική αλλαγή συνέβη όταν ο Όθωνας παραχώρησε πολλά προνόμια στους Μανιάτες, μη μπορώντας να κάνει διαφορετικά. (Αφού πρώτα βέβαια οι Μανιάτες κατάσφαξαν και ασέλγησαν στην κυριολεξία τους Βαβαρούς του Όθωνα. Περισσότερα όμως και για αυτό αργότερα...
Το λακωνίζειν εύχεται σε όλους καλές διακοπές. Παράλληλα ανακοινώνει προσωρινή παύση πυρός. Η ανάρτηση αφιερώνεται στον Νίκο emelissa ο οποίος και μου ζήτησε περισσότερη Λακωνία στο ιστολόγιο.
"Σύγχρονοι νεκρικοί διάλογοι" Εμπνευσμένος τίτλος από το έργο του Λουκιανού "Νεκρικοί διάλογοι" όπου και καυτηρίαζε και χλεύαζε με ειρωνικό τρόπο την εποχή του αλλά και οποιαδήποτε αυθεντία του παρελθόντος. Σκοπός η όσο το δυνατόν Λακωνική κριτική και σάτιρα και η προβολή μιας εναλλακτικής θεώρησης.